Η Χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου είναι πλούσια σε αστικούς θρύλους. Ένας από τους πιο δημοφιλείς είναι αυτός του rokurokubi.
Έχετε ακούσει ποτέ για αυτά τα ανθρωπόμορφα πλάσματα, συνήθως γυναίκες, των οποίων ο λαιμός μακραίνει;
Σήμερα, θα σας μιλήσουμε για αυτό το yôkai, για τους διαφορετικούς τύπους rokurokubi και τη θέση τους στην ιαπωνική κουλτούρα. Ανατριχίλα εγγυημένη!
😈 Rokurokubi: το πλάσμα με τον μακρύ λαιμό
Ο θρύλος των rokurokubi προέρχεται από την ιαπωνική μυθολογία της περιόδου της δυναστείας των τελευταίων σογκούν, γνωστής ως περίοδος Έντο (1603-1867).
Ενώ την ημέρα είναι μια γοητευτική και ελκυστική γυναίκα, το rokurokubi μεταμορφώνεται τη νύχτα. Ο λαιμός του τεντώνεται και ξεκινά το κυνήγι. Ορισμένα rokurokubi αγνοούν την κατάστασή τους και αποδίδουν τη νυχτερινή τους αναζήτηση για ανθρώπινα θηράματα σε κακά όνειρα, ενώ άλλα έχουν πλήρη επίγνωση.
Είναι δύσκολο να αναγνωρίσετε αυτά τα πλάσματα, καθώς πρόκειται για άτομα με συνηθισμένη εμφάνιση που ζουν μια κανονική ζωή ανάμεσα στους υπόλοιπους πολίτες. Ωστόσο, ορισμένες εκδοχές του θρύλου των rokurokubi υποστηρίζουν ότι αναγνωρίζονται από μικρά λευκά σημάδια στον λαιμό. Επίσης, μερικές φορές προδίδονται όταν κοιμούνται σε κατάσταση rokurokubi (με το κεφάλι απομακρυσμένο από το σώμα) όταν είναι κουρασμένα και χορτάτα.
🕵 Η καταγωγή των rokurokubi
Υπάρχουν διάφορες καταγωγές που αποδίδονται σε αυτό το yokai (υπερφυσικό πλάσμα στην ιαπωνική λαογραφία). Η πιο διαδεδομένη έχει θρησκευτική χροιά, κάτι που δεν προκαλεί έκπληξη στη Χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου!
Σύμφωνα με αυτή την πεποίθηση, αυτά τα μεταφυσικά πλάσματα παραβίασαν τις διδασκαλίες του Βουδισμού και καταράστηκαν ως αποτέλεσμα· η τιμωρία τους είναι μια ζωή ως τέρατα που περιπλανώνται ανάμεσα στους ανθρώπους. Για να μετανοήσουν, τα rokurokubi στοχεύουν άτομα που δεν σέβονται τη φιλοσοφία του Βούδα. Σε αυτή την περίπτωση, το πλάσμα συμπεριφέρεται ως κακόβουλο ον· δολοφονεί το θήραμά του καταβροχθίζοντάς το, πίνοντας το αίμα του ή απορροφώντας τη ζωτική του ενέργεια 😱. Ωραία, έτσι δεν είναι;
Άλλες ερμηνείες είναι ψυχολογικού χαρακτήρα. Πράγματι, η μεταμόρφωση που εκδηλώνεται με το μάκρεμα του λαιμού θα μπορούσε να είναι η υπερφυσική έκφραση μιας επιθυμίας του ατόμου. Πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι ένα άτομο rokurokubi δεν έχει επίγνωση της κατάστασής του· οι ελάχιστες αναμνήσεις που αναδύονται αποδίδονται σε όνειρα.
Σε άλλους θρύλους, πρόκειται για oni που διασκεδάζουν τρομάζοντας τον κόσμο (αντίστοιχα με τους βρικόλακες των Ευρωπαίων) ή για γυναίκες που αναζητούν εκδίκηση (όπως ο θρύλος του δαίμονα Hannya).
📍 Οι διαφορετικοί τύποι rokurokubi
Καταρχάς, υπάρχει μια κατάταξη ανάλογα με το φύλο. Στις θρυλικές αφηγήσεις, υπάρχουν όντως μερικά αρσενικά rokurokubi, αλλά η ιαπωνική μυθολογία ταυτίζει συχνότερα αυτό το yokai με γυναίκες με μακρύ λαιμό των οποίων το κεφάλι παραμένει συνδεδεμένο με το σώμα. Τα θηλυκά rokurokubi επιτίθενται σε άνδρες, ενώ οι άνδρες με μακρύ λαιμό κυνηγούν γυναίκες τη νύχτα!
Μια άλλη τυπολογία εξετάζει την αγριότητα ως κριτήριο κατάταξης. Έτσι, υπάρχουν καλά rokurokubi που περιορίζονται στο να κάνουν αστείες φάρσες (να πίνουν το λάδι από τα φανάρια, να τρομάζουν, να κατασκοπεύουν), ενώ άλλα φτάνουν στην αγριότητα μεταμορφώνοντάς σε αιμοδιψή πλάσματα.
Γενικά, η σκληρότητα αποδίδεται στα yokai με τα ιπτάμενα κεφάλια! Αυτή είναι η πιο κυρίαρχη ταξινόμηση των rokurokubi στο υπερφυσικό σύμπαν των ιαπωνικών αστικών θρύλων. Αυτά τα κακόβουλα όντα ονομάζονται «nukekubi». Αντί για μακρύ λαιμό, αυτά τα τέρατα έχουν ένα αποσπώμενο και περιπλανώμενο κεφάλι. Ορισμένες αναγνώσεις της ιαπωνικής λαογραφίας υποστηρίζουν ότι αποτελούν το αρχικό πρωτότυπο του rokurokubi.
Το nukekubi εμφανίζεται ως κανονικός άνθρωπος, αλλά όταν πέφτει η νύχτα, το κεφάλι του αποσπάται από το σώμα του και πετά ελεύθερα. Το πλάσμα επιτίθεται και σκοτώνει τα θύματά του. Όταν το κεφάλι βρίσκεται σε αποστολή εξόντωσης, το σώμα του nukekubi παραμένει ακίνητο και ευάλωτο, αυτό είναι το αδύνατο σημείο του: η επίθεση στο σώμα ή η μετακίνησή του επιτρέπει την εξόντωση αυτού του κακόβουλου τέρατος.
🕯 Rokurokubi και ιαπωνικοί αστικοί θρύλοι
Η ιαπωνική λογοτεχνία βρίθει έργων των οποίων οι κύριες οντότητες είναι τα yokai. Αυτή η λογοτεχνική παράδοση διατηρείται από την εποχή του Έντο.
Ορίστε μερικοί αστικοί θρύλοι για το rokurokubi. Προσοχή, μετά την ανάγνωση ίσως δεν μπορέσετε να κλείσετε μάτι όλη νύχτα 😨.
Ένας από τους μύθους του Yomihon, διάσημου βιβλίου της εποχής Έντο, αφηγείται την ιστορία ενός μοναχού και μιας γυναίκας που το σκάνε μαζί:
“Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους, η γυναίκα αρρωσταίνει και καταρρέει. Όντας χωρίς χρήματα, ο σύντροφός της τη δολοφονεί. Αργότερα, ο μοναχός εγκαταλείπει τις θρησκευτικές του πεποιθήσεις και αφοσιώνεται στις απολαύσεις της ζωής. Από πανδοχείο σε πανδοχείο, καταλήγει να ελκύεται από την κόρη ενός από τους οικοδεσπότες του και γίνεται εραστής της.
Τη νύχτα, η κοπέλα μεταμορφώνεται και ο μοναχός βρίσκεται μπροστά στην πρώτη του ερωμένη η οποία, με τον λαιμό της τεντωμένο, τον επιπλήττει. Γεμάτος τύψεις, τα διηγείται όλα στον ιδιοκτήτη του πανδοχείου. Προς έκπληξή του, ο τελευταίος του εξομολογείται ότι το πανδοχείο του χρηματοδοτήθηκε από τα κλεμμένα χρήματα μιας γυναίκας που είχε σκοτώσει και ότι, ως τιμωρία, είχε αποκτήσει μια κόρη rokurokubi της οποίας το πρόσωπο αλλάζει εμφάνιση.”
Στον επίλογο, ο μοναχός μας επανεντάσσεται στον Βουδισμό και χτίζει έναν τάφο για την πρώτη του γυναίκα. «Η σωτηρία βρίσκεται στη θρησκεία» φαίνεται να θέλει να πει ο συγγραφέας αυτής της ιστορίας. Το rokurokubi αυτής της ιστορίας δεν είναι κακόβουλο, αλλά δεν συμβαίνει πάντα αυτό.
“Ο βιασμός ενός Rokurokubi”, στάμπα του Utagawa Kunitora (1804-1844). Όταν η στάμπα shunga (ερωτική) συναντά τον κόσμο των yokai, το αποτέλεσμα είναι αυτού του είδους ο πίνακας… ενοχλητικός. 😅
Ο δεύτερος θρύλος που ακολουθεί έχει πολύ χειρότερο τέλος. Σε ένα έργο του Matsura Seizan, μια έγκυος γυναίκα προσβάλλεται από μια ανίατη ασθένεια:
“Ένας παράξενος πλανόδιος πωλητής λέει στον σύζυγό της ότι το συκώτι ενός λευκού σκύλου είναι ένα θαυματουργό φάρμακο. Ο σύζυγος τότε σκοτώνει τον λευκό σκύλο-σύντροφό του και σερβίρει το συκώτι στη σύζυγό του. Εκείνη ανακτά την υγεία της! Ο σύζυγος καταλήγει στο συμπέρασμα ότι ο πλανόδιος ήταν τελικά ένας αληθινός θεραπευτής. Δυστυχώς, αυτό το συμπέρασμα ήταν βιαστικό. Η σύζυγός του γεννά μια κόρη rokurokubi της οποίας το κεφάλι αποχωρίζεται μόλις γεννιέται. Εκείνη τη στιγμή εμφανίζεται ξανά ο λευκός σκύλος και δαγκώνει το κεφάλι, σκοτώνοντας έτσι το μωρό.”
Σημειώστε ότι αυτός ο θρύλος βασίζεται στην ανιμιστική πλευρά της θρησκείας Σίντο, η οποία θεωρεί ότι τα ζώα και τα αντικείμενα έχουν επίσης ψυχή.
👹 Rokurokubi και ιαπωνική κουλτούρα
Από τη μεσαιωνική λαογραφία μέχρι τα πρόσφατα βιντεοπαιχνίδια, η ιαπωνική κουλτούρα είναι γεμάτη από yokai (rokurokubi, tengu, kappa, nukekubi, oni, mokumokuren, tsukumogami, κ.λπ.).
Οι ιαπωνικοί αστικοί θρύλοι έχουν προσαρμοστεί από καλλιτέχνες διαφόρων ειδών. Έτσι βρίσκουμε τέρατα και ανθρωπόμορφα πλάσματα σε εικονογραφημένα βιβλία, αφηγήσεις, παραστάσεις, ταινίες και manga.
Επιπλέον, το θέμα των yokai έχει εξεταστεί και προσεγγιστεί από πολλές πλευρές. Ορίστε μερικά παραδείγματα:
- Στη σειρά Touhou, ένας καθηγητής είναι ένα rokurokubi που έχει την ικανότητα να αποσπά πλήρως το κεφάλι του.
- Στην ταινία Miss Hokusai, ένας ζωγράφος και η κόρη του γίνονται μάρτυρες του τεντώματος του λαιμού μιας γυναίκας rokurokubi. Για να εμποδίσει το κεφάλι της να περιπλανηθεί και να διαπράξει εγκλήματα, περιβάλλει το futon της (στρώμα από βαμβάκι με καταγωγή από την Ιαπωνία) με μια κουνουπιέρα· έτσι, ακόμα κι αν ο λαιμός της τεντωθεί, το κεφάλι της δεν μπορεί να περιπλανηθεί πολύ μακριά.
- Στο manga anime YuYu Hakusho, το δεξί χέρι του ήρωα είναι σε θέση να τεντώνει τον λαιμό του και το σώμα του σε μεγάλα μήκη.
Αν και οι πεποιθήσεις στα πνεύματα και τους δαίμονες είναι βαθιά ριζωμένες στην Ιαπωνία, η παρουσία του rokurokubi στην ιαπωνική τέχνη αποκαλύπτει πολλές ερμηνείες. Τα κακόβουλα πλάσματα με τον μακρύ λαιμό έχουν όλα μια διαφορετική ιστορία, διάφορες καταγωγές και σημασίες. Λοιπόν, τώρα που ξέρετε τα πάντα για αυτό το τρομερό τέρας, είναι στο χέρι σας να τα αποκρυπτογραφήσετε!
Αν διαβάσατε αυτό το κείμενο, είστε πιθανώς θαυμαστής της πλούσιας ιαπωνικής κουλτούρας. Επίσης, μη διστάσετε να μοιραστείτε μαζί μας τις εμπειρίες σας για να εμπλουτίσουμε αυτό το άρθρο. Γνωρίζετε άλλες εκδοχές για την καταγωγή των rokurokubi ή άλλων τρομακτικών yokai; Έχετε δει κάποια ιαπωνική ταινία κινουμένων σχεδίων ή manga όπου εμφανίζονται αυτά τα θρυλικά πλάσματα; Θα χαρούμε να διαβάσουμε τα σχόλιά σας!
